ابومنصور حَسن بن سديد الدين يوسف بن زين الدين علي بن مطهّر حلي، ملقب به آيت اللَّه، جمال الدين و فاضل و معروف به علامه و نيز علامَةُ الدَّهر، در شب 29 رمضان سال 648 ق از خانداني پاك سرشت در شهر حله در عراق به دنيا آمد.

پس از فراگیری مقدمات، به محضر عالمان بزرگواری همچون محقق حلی، خواجه نصیرالدین طوسی، کاتبی قزوینی و سید بن طاووس و… راه یافت و به مدارج عالی علمی رسید. وی پس از درگذشت محقق حلی، در حالی مرجعیت مسلمانان را به عهده گرفت که تنها ۲۸ سال از عمر شریف او می ‏گذشت و این امر حاکی از نبوغ و شخصیت والای اوست که در این سنین، تمام دانش‏ها و فضایل اخلاقی و کرامت‏های معنوی را کسب کرده و به مقام شامخ مرجعیت نایل گشته بود. مورخان، عصر علامه‏ ی حلی را دوره‏ ی توسعه ‏ی فقه شیعه و پیشرفت دانش در سراسر جهان اسلام دانسته‏ اند. زیرا وی اُلجایتو فرمانروای مغولی را به پذیرش مذهب تشیع تشویق کرد که این امر در رواج مذهب تشیع بسیار موثر بود. علامه حلی برای نشر علوم اسلامی، تلاش خستگی ‏ناپذیری انجام داد. او نخستین فقیهی بود که ریاضیات را واردِ فقه نمود و فقه استدلالی را تکامل بخشید. کشفُ المَقال فی احوالِ الرِّجال، تبصِرَهُالمُتعَلِّمین، تَذکِرَهُالفُقهاء، الاَسرار و ده‏ها کتاب ارزشمند دیگر از آثار وی می‏ باشد. علامه حلی در ۲۱ محرم سال ۷۲۶ ق در ۷۸ سالگی بدرود حیات گفت و در نجف اشرف مدفون شد.